आयुर्वेद क्षेत्र विस्तारमा उल्लेख्य प्रगति, अझै धेरै काम बाँकी : डा. शंकर गौत्तम

काठमाडौं । नेपाल आयुर्वेद चिकित्सक संघका वरिष्ठ उपाध्यक्ष डा. शंकर गौत्तमले आयुर्वेद क्षेत्रको विस्तारमा महत्वपूर्ण प्रगति भए पनि अझै धेरै काम गर्न बाँकी रहेको बताएका छन् ।

शुक्रबार आयोजित नेपाल आयुर्वेद चिकित्सक संघको ११ औँ राष्ट्रिय सम्मेलनमा बोल्दै उनले आयुर्वेद सेवाको विस्तार, संरचना निर्माण र जनशक्ति विकासमा विभिन्न पहलहरू गरिएको जानकारी दिए । उनले अडान पोर्टल निर्माण, सबै स्थानीय तहमा आयुर्वेद सेवा विस्तार, अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा सहभागिता तथा अस्पताल सुदृढीकरणमा उल्लेख्य काम भएको बताए ।

उनका अनुसार हाल सबै प्रदेशमा सय शैयाका आयुर्वेद अस्पताल निर्माणको प्रक्रिया अघि बढिरहेको छ, यद्यपि यसले पूर्ण रूपमा मूर्त रूप लिन सकेको छैन ।

‘यो सम्मेलनले केही आगामि मार्गदर्शन पनि दिन सकोस् यति भन्दै गर्दा केही कामहरु पनि गरेका छौ । जस्तै, अडान प्रोटल निर्माणका कामहरु गरेका छौ । सबै स्थानिय तहमा आयुर्वेदलाई पुर्याउन सकेका छौ । अन्तराष्ट्रिय सम्मेलनमा हामीले काम गर्यौ । अस्पताल सुदृढिकरण धेरै कामहरु गरेका छौं । सबै प्रदेशमा सय शैयाको आयुर्वेद अस्पताल निर्माण गर्ने क्रममा हामी अगाडि बढिरहेको छौ । त्यसले केही मुर्तरुप लिन सकिरहेको छैन,’ उनले भने ।

साथै आधारभूत अस्पतालहरूमा आयुर्वेदिक स्वास्थ्यकर्मी राख्ने, स्वर्णविन्दु कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने र एमडी तहको अध्ययनका लागि जनशक्ति उत्पादनमा समेत पहल सुरु गरिएको उनले बताए । पञ्चकर्म सेवाकेन्द्र स्थापना पनि सुरु भइसकेको जानकारी उनले दिए ।

उनले भने, ‘सबै आधारभुत अस्पतालहरुमा आयुर्वेदिक स्वास्थ्यकर्मीहरु राखेका छौ । स्वर्णविन्दु कार्यक्रम यो पाली सुरु गरेका छौ भने एमडि पढाउनेमा थप जनशक्ति हुनुपर्छ भन्ने विषयमा क्याम्पसदेखि सबैजनाको सहयोगमा कार्यक्रम सुरु भएको छ । पञ्चकर्म सेवाकेन्द्र सुरु भएको छ’
डा. गौत्तमले यति उपलब्धि पर्याप्त नभएको उल्लेख गर्दै दरबन्दी व्यवस्थापन, उच्च शिक्षाको विस्तार र नीतिगत सुधारमा थप ध्यान दिनुपर्ने बताए ।
उनले त्रिभुवन विश्वविद्यालयले आयुर्वेद सम्बन्धी थप विषय समावेश गर्नुपर्ने, साथै योगमाया विश्वविद्यालय पनि आयुर्वेद शिक्षाको दायरा विस्तार गर्नुपर्ने धारणा राखे ।

उनले स्वास्थ्यसम्बन्धी नियमावली तथा उपनियमावली निर्माणमा समेत ध्यान दिनुपर्ने उल्लेख गर्दै आयुर्वेद क्षेत्रलाई थप व्यवस्थित र प्रभावकारी बनाउनेतर्फ सबै पक्षले सहकार्य गर्नुपर्नेमा जोड दिए ।

‘यति मात्र पुक्त हो त अवस्य पनि हैन गर्नुपर्ने धेरै नै छ । दरबन्दीको विषयमा काम गर्नुपर्ने छ । उच्च शिक्षाको लागि त्रिभुवन विश्वविद्यालयमा थप विषयमा काम गर्नुपर्ने छ । प्रतिष्ठा स्थापना, खुलेको योगमाया विश्वविद्यालयबाट थप विषय र स्कोप बढाउनुपर्नेछ । स्वास्थ्य सम्बन्धि नियमावली र उपनियमावलीहरु बनाउनु पर्ने दायित्व हाम्रो नैछ,’ उनले भने ।