नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एमाले) की नेता तथा प्रतिनिधिसभाकी समानुपातिक सांसद नैनकला थापा लामो समयदेखि वाम राजनीतिमा सक्रिय रहिएकी छन्। पूर्व सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रीसमेत रहेकी थापा राष्ट्रिय महिला आयोगको अध्यक्ष पदमा समेत कार्यरत थिइन्। करिब १७ वर्ष शिक्षण पेशामा बिताएकी उनले अहिले संसद्मा विविध कानुनी र सामाजिक विषयमा सक्रिय भूमिका निभाउँदै आएकी छन्।
हाल संसदको वर्षे अधिवेशनमा व्यस्त थापा कानून, न्याय तथा मानव अधिकार समितिको सदस्यका रूपमा ‘नेपाल कानुन व्यवसायी परिषद् (दोस्रो संशोधन) विधेयक’ माथिको छलफलमा संलग्न छिन्। संसद् उनको पहिलो कार्यकाल भएपनि उनले कानुन निर्माण, संसद् अभ्यास र जनताको भावना बुझ्न गहिरो अनुभव लिएकी बताउँछिन्।
उनको भनाइमा, संसद्ले अहिलेसम्म आवश्यक संख्यामा कानुन निर्माण गर्न नसकेको हो, तर प्रक्रिया अगाडि बढिरहेको छ। पुराना कानुनलाई समयसापेक्ष बनाउने काम भइरहेकाले संविधान कार्यान्वयनको दिशामा सुधार देखिएको उनको बुझाइ छ।
संविधानमा महिलाका हकहितका महत्वपूर्ण प्रावधानहरू समेटिएको भएपनि ती सबै कार्यान्वयन भइनसकेकोमा चिन्ता व्यक्त गर्दै थापाले महिला आर्थिक रूपमा आत्मनिर्भर र शिक्षित बन्न आवश्यक रहेको बताइन्। महिलाले राज्यको नेतृत्व तहमा पुग्न पनि राजनीतिक दलले अवसर दिनुपर्ने उनको जोड छ।
विदेशी रोजगारमा गएकी महिलाको अवस्था गम्भीर रहेको भन्दै उनले उनीहरूलाई सिपयुक्त बनाएर मात्र वैदेशिक रोजगारीमा पठाउनुपर्ने र अलपत्र परेमा तत्काल उद्धार गर्नुपर्ने धारणा राखिन्।
संघीयताको सन्दर्भमा उनले वर्तमान संरचना महँगो र अप्रभावी भएको भन्दै गम्भीर समीक्षा आवश्यक भएको बताइन्। उत्पादन अभाव, आर्थिक स्रोतको कमी, बेरोजगारी र बढ्दो विलासी प्रवृत्तिका कारण देश ऋणमा डुब्ने खतरा देखिएको पनि उल्लेख गरिन्।
देशलाई आत्मनिर्भर बनाउने उपायका रूपमा उनले कृषिको व्यावसायिक विकास, उद्योगको प्रवर्द्धन, जलस्रोतको उपयोग, पर्यटन विस्तार र वैदेशिक लगानीमैत्री नीति आवश्यक रहेको बताइन्।
अन्त्यमा, थापाले देश बनाउन सकिने सम्भावना अझै पनि धेरै रहेको भन्दै सबैले सकारात्मक सोचका साथ योगदान गर्नुपर्ने सन्देश दिइन्। “देशमा धेरै सम्भावना छ, नेपालमै मेहनत गरौं, अवसर खोजौं,” भन्ने उनको सन्देश थियो।
